Kredyt ekologiczny FENG: dofinansowanie OZE dla firm, nabory i warunki

Kredyt ekologiczny z programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG) to dofinansowanie na efektywność energetyczną i OZE w firmach. Bank Gospodarstwa Krajowego spłaca w nim dotacją część kredytu na inwestycję, która obniża zużycie energii. W trzech ostatnich naborach przedsiębiorcy złożyli do BGK łącznie 2099 wniosków. Wyjaśniamy, jak działa kredyt ekologiczny FENG, kto może z niego skorzystać, jaki audyt jest potrzebny, które banki go udzielają i jak wyglądały nabory w latach 2023–2026.

Kredyt ekologiczny FENG: co to jest

Kredyt ekologiczny to działanie 3.01 w priorytecie 3 „Zazielenienie przedsiębiorstw” programu FENG. Łączy zwykły kredyt inwestycyjny z dotacją. Firma bierze kredyt w banku kredytującym, a BGK wypłaca premię ekologiczną, która spłaca część kapitału tego kredytu.

Według BGK w ramach działania firmy mogą realizować inwestycje w efektywność energetyczną, w tym:

• termomodernizację budynków,
• zmianę źródeł energii na bardziej ekologiczne, na przykład fotowoltaikę lub pompy ciepła,
• wymianę urządzeń, instalacji lub linii technologicznych na bardziej efektywne energetycznie.

Warunek jest jeden dla wszystkich: modernizacja musi ograniczyć zużycie energii pierwotnej w modernizowanym obszarze o co najmniej 30% w porównaniu z obecnym zużyciem.

Sama instalacja OZE nie wystarczy. W czwartym naborze wydatki na OZE i infrastrukturę towarzyszącą mogły stanowić najwyżej 50% wydatków kwalifikowanych projektu, a BGK wprost wskazywał, że projekt polegający wyłącznie na zakupie instalacji OZE się nie kwalifikuje. Fotowoltaika lub pompa ciepła muszą więc być częścią szerszej modernizacji, na przykład termomodernizacji albo wymiany urządzeń.

Nabory kredytu ekologicznego 2023–2026

BGK przeprowadził dotąd cztery nabory. Na 7 października 2026 r. żaden nie trwa, a na stronie produktu nie ma terminu kolejnego.

BGK opublikował wyniki czwartego naboru 23 września 2026 r. Łączna wartość dofinansowania projektów, które spełniły kryteria, przekroczyła pierwotną alokację o ponad 231 mln zł, więc instytucja zarządzająca zwiększyła budżet konkursu. Firmy, które dostały promesę premii ekologicznej, mają 40 dni kalendarzowych na podpisanie umowy kredytu z bankiem.

Kolejne terminy warto śledzić na stronie BGK i w harmonogramie naborów FENG. W aktualizacji harmonogramu z 1 lipca 2026 r. Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej wymieniło nowe konkursy, ale nie było wśród nich kredytu ekologicznego.

Kto może skorzystać

O kredyt ekologiczny mogą ubiegać się przedsiębiorcy prowadzący działalność w Polsce:

• mikroprzedsiębiorcy, małe i średnie przedsiębiorstwa według rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014,
• małe spółki o średniej kapitalizacji (small mid-caps),
• spółki o średniej kapitalizacji (mid-caps).

Według definicji z rozporządzenia 651/2014 mikroprzedsiębiorstwo zatrudnia mniej niż 10 osób, małe mniej niż 50, a średnie mniej niż 250, przy limitach obrotu lub sumy bilansowej. Definicje small mid-cap i mid-cap podaje regulamin naboru.

Firma musi też mieć zdolność kredytową, bo bez kredytu z banku kredytującego nie ma premii ekologicznej.

Na co i ile dofinansowania

Poziom dofinansowania wynosi od 15% do 80% wydatków kwalifikowanych. Zależy od rodzaju wydatku, wielkości przedsiębiorstwa i lokalizacji inwestycji.

Wydatki kwalifikowane w ostatnich naborach obejmowały:

1. nabycie środków trwałych,
2. nabycie robót i materiałów budowlanych,
3. nabycie wartości niematerialnych i prawnych, takich jak patenty, licencje i know-how,
4. studia, ekspertyzy, koncepcje i projekty techniczne wykonane przez doradców zewnętrznych.

W trzecim i czwartym naborze minimalna wartość wydatków kwalifikowanych wynosiła 2 mln zł, a maksymalna równowartość 50 mln euro. W drugim naborze, z 2024 r., minimum nie było. Dla mniejszych projektów BGK wskazuje preferencyjne pożyczki, dostępne zależnie od województwa, oraz Gwarancję Ekomax z dotacją w formie dopłaty do kapitału kredytu.

Premia ekologiczna służy wyłącznie spłacie kapitału kredytu ekologicznego. Dlatego kwota kapitału kredytu nie powinna być niższa niż kwota wnioskowanego dofinansowania.

Audyt do działania 3.01 FENG

Audyt jest podstawą całego wniosku. Pokazuje stan obecny, planowane działania i oszczędność energii pierwotnej, która musi wynieść co najmniej 30%.

Do wniosku dołącza się Dokument audytu według wzoru z dokumentacji naboru. W trzecim naborze BGK publikował też osobne wzory kart audytu energetycznego przedsięwzięcia termomodernizacyjnego i audytu efektywności energetycznej. Zanim zlecisz audyt, pobierz wzory z dokumentacji aktualnego naboru, bo zmieniają się między konkursami.

Jakość audytu przekłada się na wynik. W czwartym naborze o kolejności na liście rankingowej decydował stosunek oszczędności energii pierwotnej w MWh, wynikającej wprost z dokumentu audytu, do wartości wydatków kwalifikowanych w złotych. Projekt, który oszczędza więcej energii na każdą złotówkę, wygrywał z droższym projektem o podobnym efekcie.

Dobrze przygotowany audyt wymaga danych:

• faktur i profili zużycia energii z ostatnich lat,
• pomiarów na najważniejszych urządzeniach i liniach,
• opisu budynków, instalacji i procesów,
• wariantów inwestycji z kosztami i oszczędnością energii.

Banki współpracujące

Kredytu ekologicznego udzielają tylko banki kredytujące, które podpisały z BGK umowę o współpracy. Ich aktualna lista jest na stronie BGK w zakładce „Banki kredytujące”.

Najważniejsze zasady:

• promesę kredytu ekologicznego musi wystawić bank z listy BGK i trzeba ją dołączyć do wniosku,
• banki udzielają kredytu na warunkach rynkowych, więc oferty się różnią i warto je porównać,
• jeśli jeden bank odmówi kredytu, można zwrócić się do innego banku z listy,
• BGK nie wpływa na politykę kredytową banków.

Jak przygotować się do kolejnego naboru

Nabory kredytu ekologicznego trwały od dwóch do ponad trzech miesięcy, a przygotowanie audytu i rozmowy z bankiem zajmują zwykle dłużej niż samo wypełnienie wniosku. Dlatego warto zacząć przed ogłoszeniem konkursu.

1. Zbierz dane o zużyciu energii i kosztach z ostatnich lat.
2. Wybierz zakres inwestycji, który da co najmniej 30% oszczędności energii pierwotnej.
3. Zleć audyt według wzoru z dokumentacji ostatniego naboru.
4. Porozmawiaj z bankiem kredytującym o zdolności kredytowej i promesie.
5. Przygotuj projekty techniczne, oferty wykonawców i harmonogram.
6. Śledź stronę BGK i harmonogram FENG, żeby złożyć wniosek na początku naboru.

Inne wsparcie OZE dla firm w 2026 r.

Kredyt ekologiczny nie jest jedynym źródłem finansowania. Według harmonogramu naborów NFOŚiGW ze stanem na 6 października 2026 r.:

• program „Przemysł energochłonny: OZE” ma planowany nabór od 2 listopada 2026 r. do 30 kwietnia 2027 r.,
• program „Energia dla wsi” przyjmuje wnioski od 1 października 2026 r. do 31 stycznia 2027 r., ale NFOŚiGW opublikował komunikat o wyczerpaniu budżetu trzeciego naboru,
• program wsparcia zeroemisyjnych pojazdów ciężarowych N2 i N3 trwa do 30 czerwca 2029 r.

Przegląd wszystkich programów dla firm opisujemy w artykule dofinansowania dla przedsiębiorstw w sektorze OZE. Możliwości finansowania, w tym kredyt, leasing i PPA, przedstawiamy na stronie finansowanie OZE.

Sun Valley Energy przygotowuje i realizuje inwestycje energetyczne w firmach: fotowoltaikę dla firm, pompy ciepła, magazyny energii i systemy zarządzania energią. Pomagamy zebrać dane o zużyciu i dobrać zakres inwestycji tak, żeby spełniał warunki programu, a po montażu prowadzimy serwis i monitoring.