Ecofuel, czyli biopaliwa: co to jest, z czego powstaje i gdzie się je stosuje

Ecofuel to angielskie określenie, które w Polsce najczęściej oznacza biopaliwa, czyli ekopaliwa wytwarzane z biomasy. Tankujesz je, często nie wiedząc o tym: benzyna 95 na polskich stacjach zawiera bioetanol. Biopaliwa zasilają też elektrownie i ciepłownie na biogaz, a coraz częściej trafiają do sieci gazowej jako biometan. Wyjaśniamy, czym jest ecofuel, z czego powstaje i gdzie ma sens obok fotowoltaiki, pomp ciepła i samochodów elektrycznych.

Ecofuel: co to jest?

Ecofuel, czyli ekopaliwo, to paliwo wytwarzane z biomasy, a nie z ropy, gazu ziemnego czy węgla. Biomasą są rośliny, odpady rolnicze i leśne, tłuszcze roślinne i zwierzęce, a także odpady organiczne, np. z przetwórstwa żywności czy oczyszczalni ścieków.

Biopaliwo, podobnie jak benzyna czy olej napędowy, uwalnia dwutlenek węgla przy spalaniu. Różnica polega na pochodzeniu węgla: w biopaliwie pochodzi on z roślin, które niedawno pochłonęły go z atmosfery. Bilans emisji zależy jednak od całego łańcucha: uprawy, nawożenia, transportu i przetwarzania surowca. Dlatego biopaliwo z odpadów zwykle wypada lepiej niż biopaliwo z upraw przeznaczonych tylko na ten cel.

Rodzaje biopaliw

Biopaliwa dzieli się według stanu skupienia i surowca. Najważniejsze rodzaje to:

Często mówi się też o generacjach biopaliw. Pierwsza generacja powstaje z roślin spożywczych, druga z odpadów i resztek roślinnych, na przykład słomy. Paliwa syntetyczne wytwarzane z wodoru i dwutlenku węgla (e-paliwa) to osobna grupa, bo nie pochodzą z biomasy.

Ecofuel w transporcie: benzyna E10

W Polsce biopaliwo trafia do baku przede wszystkim jako dodatek do zwykłej benzyny i oleju napędowego. Od 1 stycznia 2024 r. na stacjach paliw stopniowo wprowadzano benzynę 95 w formacie E10, czyli z udziałem do 10% objętości bioetanolu. Zastąpiła ona benzynę E5 z udziałem do 5% bioetanolu. Benzyna E5 pozostała dostępna jako benzyna 98-oktanowa (komunikat Ministerstwa Klimatu i Środowiska z 14 stycznia 2024 r.).

Większość nowszych samochodów benzynowych może jeździć na E10, ale nie wszystkie. Zgodność sprawdzisz w wyszukiwarce ministerstwa pod adresem e10.klimat.gov.pl, w instrukcji pojazdu lub u producenta.

Mechanizmem, który wymusza dodawanie biokomponentów do paliw, jest Narodowy Cel Wskaźnikowy wynikający z ustawy z 25 sierpnia 2006 r. o biokomponentach i biopaliwach ciekłych. To polskie narzędzie realizacji unijnych celów udziału energii odnawialnej w transporcie.

Biogaz i biometan w energetyce

Biogaz i biometan to biopaliwa, które najbardziej zbliżają się do codziennej energetyki domów i firm. Biogazownia fermentuje odpady organiczne, gnojowicę czy kiszonki i wytwarza gaz. Spala się go w silniku kogeneracyjnym, który produkuje jednocześnie prąd i ciepło.

Po oczyszczeniu z dwutlenku węgla i zanieczyszczeń biogaz staje się biometanem. Ma on właściwości gazu ziemnego, więc można go wtłaczać do sieci gazowej albo używać jako paliwa w pojazdach CNG i LNG. Dla gospodarstw rolnych i zakładów spożywczych biogazownia jest sposobem na zagospodarowanie odpadów i własne źródło energii.

Zalety i ograniczenia biopaliw

Biopaliwa pozwalają ograniczyć zużycie paliw kopalnych w istniejących silnikach i instalacjach, bez wymiany całej floty czy infrastruktury. To ich największa zaleta.

Mają też ograniczenia:

• uprawy energetyczne zajmują grunty rolne i konkurują z produkcją żywności,
• bilans emisji zależy od surowca, a nie od samej nazwy „eko”,
• spalanie biopaliw nadal powoduje emisję zanieczyszczeń w miejscu użycia, choć zwykle w innym składzie niż paliwa kopalne,
• nie wszystkie silniki i instalacje są dostosowane do wyższych domieszek.

Biopaliwa a elektryfikacja

Dla domu i większości firm najprostsza droga do niższych emisji i niższych rachunków prowadzi dziś przez elektryfikację: fotowoltaikę, pompę ciepła i samochód elektryczny ładowany z własnej energii. Porównanie samochodu elektrycznego i spalinowego opisujemy w artykule samochody elektryczne a spalinowe.

Biopaliwa mają sens tam, gdzie elektryfikacja jest trudna lub droga: w ciężkim transporcie, maszynach rolniczych, lotnictwie, a w energetyce w biogazowniach przy gospodarstwach i zakładach z dużą ilością odpadów organicznych. W wielu gospodarstwach rolnych dobrze łączy się je z innymi źródłami OZE, np. z agrofotowoltaiką, czyli panelami nad uprawami. Więcej o łączeniu technologii piszemy w artykule o hybrydowych systemach OZE.

Sun Valley Energy pomaga domom, firmom i gospodarstwom rolnym zaplanować przejście na własną energię: od analizy zużycia po fotowoltaikę, magazyny energii i pompy ciepła. Jeśli szukasz sposobu na niższe emisje i koszty, porozmawiajmy o Twoim projekcie.